[Запись и материалы] Педагогическая онлайн-конференция «EdTrends 2021/2022» Смотреть
Конкурс разработок «Пять с плюсом» июль 2021
Добавляйте свои материалы в библиотеку и получайте ценные подарки
Конкурс проводится с 1 июля по 31 июля

Презентация "Австралия материгинин жаратылыш аймактары. Австралия Союзу""

Материктин территориясына калк кантип отурукташкан? Калктын жыштыгынын картасы боюнча эмнени окуса болот? Картаны кароо менен, калкты жайгаштырууда тѳмѳнкү ѳзгѳчѳлүктү бѳлүп караса болот: калктын жыштыгы өтө төмөн, орчундуу территорияларда калк таптакыр отурукташкан эмес, калк чыгыш, түштүк-чыгыш жана түштүк - батыш жээктеринде топтошкон, жалпысынан материкте шаарлар аз.
библиотека
материалов
Содержание слайдов
Номер слайда 1

Австралия – планетанын отурукташкан калкы эң аз материк. Материкте болгону жалгыз ѳлкѳ – Австралиялык Союзу. Калкынын саны 24 миллиондон азыраак адамды түзѳт. Заманбап калкы эки топтон турат – англиялык - австралиялыктардан жана жергиликтүү калктан (аборигендер). Аборигендер – Австралиянын жергиликтүү калкы. Европалык колонизациянын башталышында Австралияда 500 урууларга бөлүнгөн 300 миңге жакын аборигендер жашашкан. Ырайымсыздык менен кырып өлтүрүүнүн жана жашоо үчүн аз ылайык келген райондорго кысуунун жыйынтыгында австралиялыктардын саны бир нече эсе кыскарган. Калкы, анын жайгашуусу. Жергиликтүү калк

Номер слайда 2

ЖАРАТЫЛЫШ АЙМАКТАРЫМатериктин территориясына калк кантип отурукташкан?Калктын жыштыгынын картасы боюнча эмнени окуса болот? Картаны кароо менен, калкты жайгаштырууда тѳмѳнкү ѳзгѳчѳлүктү бѳлүп караса болот: калктын жыштыгы өтө төмөн, орчундуу территорияларда калк таптакыр отурукташкан эмес, калк чыгыш, түштүк-чыгыш жана түштүк - батыш жээктеринде топтошкон, жалпысынан материкте шаарлар аз.

Номер слайда 3

Түндүк Австралия. Ал материктин бүткүл түндүгүн камтыйт. Түштүк чеги түштүк кеңдиктин 20° боюнча өтөт. Аймактын көпчүлүгүн бөксө тоолор менен көтөрүлгөн ойдуң-түздүктөр ээлейт. Аймакка субэкватордук муссондук климат мүнөздүү. Абанын орточо температурасы жылына 23 —28°С болот. Анда жылдын нымдуу жана кургак эки мезгили байкалат. Жайында жааган жаан-чачындардын саны 1500 мм ге жетет. Түндүк Австралияда кызыл-күрөң ферраллит жана кызгылт-күрөң топурагы өрчүгөн. Аймактын көпчүлүгүн сейрек токойлор жана саванналар ээлейт. Анын түндүк, түндүк-чыгышында субэкватордук жана нымдуу тропиктик токойлор өсөт. Жаныбарлар дүйнөсүнөн кенгуру, ехидна ж. б. сумкалуулар, жапайы болуп кеткен жылкылар кездешет. Дарыяларда крокодилдер, алардын жээктеринде ар түрдүү канаттуулар бар. Түндүк Австралиянын жаратылышынын өзгөчөлүктөрүнүн бири болуп, саванналар менен сейрек токойлордун табыгый түспөлдөрү сакталып калган. Аймактын түпкүрү, бөксө тоолор рудалык кендерге, түркүн түстүү байлыктарга бай. Жеткиликтүү изилдөөлөрдүн натыйжасында жээктеги шельфтерде нефть, газ кендери ачылган. Аймакта калк сейрек отурукташкан.

Номер слайда 4

Батыш жана Борбордук Австралия. Аталган аймактын өзөгүн — чордонун зор ойдуң-түздүктөр менен обочолонуп жаткан бөксө тоолор түзөт. Мелжиген жайык ойдуңдарда океан деңгээлинен төмөн жаткан Эйр көлү орун алган. Аймактын жаратылышынын негизги өзгөчөлүгү —Австралия боюнча эң кургак каксоо жана ысык бөлүгү болот. Жайкы температура өтө жогору (40°С). Аймактын кыйла бөлүгүнө 100 — 300 мм гана жаан жаайт. Ал эми Эйр көлүнүн айланасы эң кургак какыраган чөл. Арийне кургактыгынын жана турмуш тиричилигинин жоктугунан көлдүн айланасы Австралиянын "өлүк жүрөгү" деген атка бекеринен конгон эмес. Аймакта жарым чөлдөр, чөлдөр кеңири таралган. Алар менен тутумдашып саванналар жатат. Саванналарда акациялар, кыска эвкалипттер, кээде жалаң эвкалипттерден турган скрэбдер кездешет. Ошондой эле спинфекс өсүмдүгү (катуу жалбырактуу тулаң чөп) жана бадалдар арбын өскөн жерлер жайыт катары пайдаланылат. Калк өтө сейрек отурукташкан. Ал эми аймактын ичкери бөлүгүндө дээрлик жок. Жергиликтүү калк аңчылык, мал чарбасы менен кесиптенет.

Номер слайда 5

Чыгыш Австралия. Материктин Чоң-Суу бөлгүч тоо кыркасын—Австралия Альпысын камтыйт. Ал материк боюнча асман мелжиген залкар бийик көтөрүлгөн заңкайган аймак. Аймактын көпчүлүк бөлүгүн ээлеген тоолор, түштүк чыгыш пассат шамалдарынын таасири астында болот. Ошондуктан тоонун чыгыш капталдарына жаан-чачын 1000 — 1500 мм жаайт. Too этектеринде, түзөң жээк бойлорунда абанын температурасы жыл бою жогору. Ал эми Австралиянын Альпысында кыр чокуларында кышкысын - 6 — 10°С жеткен аяз — сууктар болот. Аймакта калк кыйла жыш отурукташкан. Ушундан улам анын жаратылышы кескин өзгөрүлгөн. Баалуу жыгачтар — эвкалипттер кыркылып кыйылууда. Токойдон арылган көп жерлерде жемиш бактары, цитрус өсүмдүктөрү ж. б. өстүрүлөт. Өсүмдүктөр дүйнөсүндө да Европадан алынып келинген түркүн түрлөрү пайда болду. Токойдон тазаланган аянттар бодо малдар үчүн маданий жайыт катары пайдаланылат. Чыгыш Австралиянын жаратылыш шарттары айыл чарбасынын тармактарын өнүктүрүү үчүн ыңгайлуу.

Номер слайда 6

Австралия Союзу. Калкы 16 млн. киши, борбору—Канберра. Ал Австралия материгинен, Тасмания жана бир нече чакан аралдардан орун алган. Түштүк жарым шардагы экономикасы кубаттуу өнүккөн эгемендүү мамлекет. Британия ынтымагына кирет. Өлкөнүн чарбасынын өсүп-өнүгүшүнө тарыхый жана жаратылыш факторлору ар түркүн ресурстары чоң өбөлгө түзгөн. Кен байлыктар тоо кен өнөр жай тармактарын өнүктүрүүгө база болот. Машина куруу, химия, металлургия жана тамак-аш өнөр жай тармактары тез өнүүгүдө.Өлкөнүн айыл чарбасынын тармактарында мал чарбачылыгы жана дыйканчылыгы жакшы өрчүгөн. Англиялык, австралиялык фермерлер чоң-чоң жер участокторуна ээ. Айыл чарбасында башкы орунду жайыттар ээлейт. Алсак өлкөнүн территориясынын көпчүлүгү (80% тен ашыгы) табигый жайыттардын үлүшүнө туура келет. Австралия асыл тукум койлордун саны жана жүн кыркып алуу жагынан дүйнөдө алдыңкы орунду ээлейт.

Номер слайда 7

Австралия кандай жаратылыш аймактарга бөлүнөт? Кайсы аймактары айыл чарба өсүмдүктөрүн өстүрүүгө ыңгайлуу? Австралия союзунун экономикасынын өнүгүшүнө жаратылыштын тийгизген таасирин көрсөткүлө? Өнөр жай тармактарынын кайсы түрлөрү өнүккөн? Эмнелер өбөлгө болгон. Айыл чарбасында мал чарбасынын кайсы тармагы жакшы өнүккөн. Дыйканчылыкта кандай өсүмдүктөр эгилет?Суроолор жана тапшырмалар:

Номер слайда 8

ΥЙГθ ТАПШЫРМА:$ 10.1.8-10.2.4. окуп келүү. Номенклатура жаттоо. Контур картага Австралиянын жаратылыш аймактарын жана Австралия Союзун белгилегиле.

Информация о публикации
Загружено: 20 января
Просмотров: 309
Скачиваний: 0
Суйундукова Мейизгул Иманалиевна
География, 7 класс, Презентации
Скачать материал