[28 апреля] Международная онлайн-конференция «EdTech педагога-практика» Подтвердить участие→
Конкурс разработок «Пять с плюсом» апрель 2021
Добавляйте свои материалы в библиотеку и получайте ценные подарки
Конкурс проводится с 1 апреля по 30 апреля

"Морфологиялық талдау" (Морфологический разбор)

Морфологический разбор слов проводится по определенной схеме в строгом порядке. Для того чтобы выполнить разбор слова по частям речи, нужно определить: *Oбщее грамматическое значение; *Mорфологические признаки (или грамматические значения); *Cинтаксическую роль.
Просмотр
содержимого документа

Морфология - дербес сөздердің грамматикалық мағыналарын тексеретін, грамматикалық сөз тұлғалардың қызметі мен қалыптасу, даму заңдылықтарын зерттейтін тіл ғылымының бір сапасы. Морфологияның негізгі материалы — морфема. 

Морфология - раздел лингвистики, основным объектом которого являются слова естественных языков и их значимые части (морфемы).

Морфологиялық талдау сызбасы:
Общая схема разбора:
 

  1. Сөз таптары (Часть речи)
  2. Бастапқы формасы (Начальная форма)
    Тұрақты белгілер (Постоянные признаки)
    Тұрақсыз белгілер (Непостоянные признаки)
  3. Синтаксистік рөлі (Синтаксическая роль)

 

Мысалы (Например):
Ертең оқушы3 мектепке барады.

 

  1.  Оқушы3 – зат есім. 
  2. Бастапқы тұлғасы: оқушы.
    Тұрақты белгілер: дара-простое, туынды- производное, жалпы-нарицательное , жанды-одушевленное, деректі-конкретное;
    Тұрақсыз белгілер: жекеше түрі-единственное число,

атау септік-именительный падеж.

  1. Кім барады? Оқушы (бастауыш-подлежащее).

 

 

 

 

 

 

Морфологический разбор имен существительных

Зат есім

Заттың атын білдіретін атау сөздер зат есім деп аталады. Зат есімдер кім? не? деген сұрауларға жауап береді.

Қазақ тілінде кім? сұрауы тек қана адамға қойылады, ал не? сұрауы қалған жанды да жансыз зат есімдерге қойыла береді

 

Түрлері (Типы)

Мысалдар (Примеры)

Мағынасына

қарай

(По значению)

Жалпы (Нарицательные)

Бала, адам, дала

Жалқы (Собственные)

Айбек, Қарағанды

Тұлғасына қарай

(По способу образования)

Негізгі (Непроизводные)

Ел, жер, су, қала

Туынды (Производные)

Сөз тудырушы жұрнақтар арқылы

Әнші, қойшы,

Білім, аштық.

Құрамына қарай

(По составу)

Дара (Простые)

Жігіт, жылқы, ауыл

Күрделі (Сложные)

Біріккен

(Сращенно-слитные)

Бел + бау = белбау (пояс)

Қосарлы

(Парные)

Ата-ана (родители)

Тіркесті

(Словосочетания)

Сиыр еті (говядина)

Қысқарған

(Сокращенные)

ПГПИ, СМИ и тп.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Информация о публикации
Загружено: 24 ноября
Просмотров: 29485
Скачиваний: 4
Картабаева Динара Гиззатовна
Всем учителям, 6 класс, Разное
Скачать материал