[6 августа] Вебинар «Регулятивные УУД: контроль, самоконтроль, коррекция, рефлексия» Регистрация→
Конкурс разработок «Пять с плюсом» июль 2020
Добавляйте свои материалы в библиотеку и получайте ценные подарки
Конкурс проводится с 1 июля по 31 июля

"Квант сандары. Паули принципі, Хунд ережесі, Клечковский ережелері" 10 сынып

2- ші сабақта Сергіту сәті ретінде «мен кіммін» ойынын ойнатыңыз Менде ...... электрон бар – мен кіммін?», «Менің таңбам .... – мен кіммін?» т.б. Атомның «деңгейі – деңгейше – орбиталь» құрылымын түсіндіріңіз және оны квант сандарымен байланыстырыңыз.
Просмотр
содержимого документа

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: 10.1A

Атом құрылысы.

 

Мектеп: «М.Мақатаев атындағы №47» ЖОМ КММ

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:Битабарова Хадиша Исабековна

Сынып: 10

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

 

Сабақ тақырыбы

Квант сандары. Паули принципі, Хунд ережесі, Клечковский ережелері

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

10.1.3.1 квант сандарының мағынасы мен сипаттамасын біледі;

10.1.3.2 электрондардың орбитальдарда толтыру ережесін түсіну үшін Паули принципі, Хунд ережесін қолдану; 

10.1.3.3 алғашқы 36 химиялық элементтердің электрондық конфигурациясын жазу.

Сабақ мақсаттары

электронның  күйін сипаттайтын  4 квант сандары  туралы білімді меңгеру,

Паули принципі, Хунд ережесі, Клечковский ережелерін қолданып алғашқы 36 элементтің электрондық конфигурациясын жазу.

Бағалау критерийлері

Оқушы ,

- Электронның күйін сипаттайтын төрт квант саны ажыратады;

- электрондардың орбитальдарда толтыру ережесін түсіну үшін Паули принципі, Хунд ережесін қолданады; 

-  алғашқы 36 химиялық элементтердің электрондық конфигурациясын жазады.

Тілдік  мақсаттар

 

атом, (электрондық)қабат, энергетикалық деңгей, ядро, жүйелік, топ, қашықтық, жуық, барынша алшақ, ішкі, сыртқы. Бұл атом ядросы, ал мыналар электрондар.

Электрондар қабығы атом ядросынан жақын/алыс орналасқан. Қай электронда энергия көп/аз?

Құндылықтарды дарыту

 

 

Құндылықтарды дарыту заттың атомдардан тұратыны, электрондардың орналасуы  тапсырмаларды орындау  барысынды силастық, өзгенің пікірін құрметтеу жүзеге асады (іс-әрекетті және/немесе тақырып мазмұнын сипаттау). 

Пәнаралық байланыстар

Физика пәнімен атом құрылысы, кванттық механика теориясы,электрондардың орналасуы

АКТ қолдану дағдылары

Сабақ презентациясы , электрондардың қозғалысы туралы анимация  https://bilimland.kz/kk/content/structure/977-zhalpy_ximiya#lesson=11298

Бастапқы білім

 

Атом деген не? Химиялық элемент, физика курсынан атом құрамы мен құрылысы туралы білімдерін еске түсіредіАтом деген не?Атом – затты құрайтын бөлшек. Олар тірі ағзалардан бастап жасанды пластиктерге дейін, қатты металдардан көзге көрінбейтін газдарға дейін кез-келген заттың құрамында болады. Атом өте кішкентай, құм қиыршығынан да әлдеқайда кіші болады. Құм қиыршығындағы атом саны шамамен 1 000 000 000 000 000 000 000 немесе 1021 , әлемдегі адамның жалпы санынан миллион миллион есе көп. Атом деген не?Атом – затты құрайтын бөлшек. Олар тірі ағзалардан бастап жасанды пластиктерге дейін, қатты металдардан көзге көрінбейтін газдарға дейін кез-келген заттың құрамында болады. Атом өте кішкентай, құм қиыршығынан да әлдеқайда кіші болады. Құм қиыршығындағы атом саны шамамен 1 000 000 000 000 000 000 000 немесе 1021 , әлемдегі адамның жалпы санынан миллион миллион есе көп. Атом деген не? Атом деген не?Атом – затты құрайтын бөлшек. Олар тірі ағзалардан бастап жасанды пластиктерге дейін, қатты металдардан көзге көрінбейтін газдарға дейін кез-келген заттың құрамында болады. Атом өте кішкентай, құм қиыршығынан да әлдеқайда кіші болады. Құм қиыршығындағы атом саны шамамен 1 000 000 000 000 000 000 000 немесе 1021 , әлемдегі адамның жалпы санынан миллион миллион есе көп.  

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет 

 

Ресурстар

Сабақтың басы

 

-оқушылардың зейінін шоғырландыруға - «Өзіңе тілек» және «сыныптастарыңа тілек» тілейді.

-сабақтың тақырыбы мен оқушылармен бірге сабақ мақсаттарын/ОМ анықтап алынады.

- бағалау  критерийімен таныстыру, сабақ соңында күтілетін нәтижелерді анықтау керек. Атом деген не?

https://twig-bilim.kz/kz/learning-materials/atoms-and-bonding-atoms/5

Сабақтың ортасы

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Сабақтың соңы

  • Энергетикалық деңгейде орналасқан электрон саны

Егер n = 1 болса N = 2

             n = 2 болса   N =2*22=8

            n = 3 болса   N =2*23=18

2- ші сабақта  Сергіту сәті ретінде «мен кіммін» ойынын ойнатыңыз

Менде ...... электрон бар – мен кіммін?»,

 «Менің таңбам .... – мен кіммін?» т.б.

Атомның «деңгейі – деңгейше – орбиталь» құрылымын түсіндіріңіз және оны квант сандарымен байланыстырыңыз.

(Ж) Алғашқы 36 элементтің кез келгені үшін атомдардың электрондық конфигурациясы және олардың электронды-графикалық формулаларын жазуды оқушылардан сұраңыз.

Мысалы   

Тапсырма 2

№ 13  және    №20 элемент атомдарының электрондарын энергетикалық деңгейлерге орналастырыңдар

Тапсырма №3

?????? Electron Building (14 e -) Элементті анықта

Draw an electron filling diagram and the electron configuration for the element Manganese. (e- = 25)

1925ж  Швейцария ғалымы В.Паули атомдардың спектрлерін зерттей келіп мынадай ереже немесе принцип ұсынды: атомда төрт квант сандарының мәні бірдей болатын   екі электрон болмайды.

 мысалы:  гелий атомында 2 электрон бар, оның екінші электронын квант сандарымен сипаттап көрелік.

n = 1, l =0, ml = 0,    ms= -1/2 сағат тіліне қарсы бағытта қозғалады, түсіндірмесі:  бірінші энергетикалық деңгейде орналасқан, электрон бұлты шар тәрізді және ол кеңістікте бір ғана  тәсілмен орналасады,сағат тіліне қарсы бағытта

Сыныпты төрт топқа бөліп әрбір топқа жеке –жеке тапсырма беруге болады.

Хунд ережесі

Бір деңгейшедегі орналасқан электрондардың спин квант сандарының қосындысы максималь болуы шарт; ол үшін электрондар деңгейшеде алдымен бір- бірден, соңынан жұптаса орналасады.

Бір орбитальда  спиндері қарама –қарсы бағытталған  екі электрон ғана орналасады.

Атомдағы электрондардың энергетикалық  деңгейлер  мен деңгейшелерде орналасуы Клечковскийдің ережелеріне бағынады.

Атомның электрондары оның деңгейлері мен деңгейшелерінде бас және орбиталь квант сандарының қосындысының

 (n + l) өсу ретімен орналасады, ал егер екі деңгейше үшін (n + l) – дің мәні бідей болса, онда электрон алдымен l-дің мәні үлкен деңгейшеде орналасады.

Өздік жұмыс

(Т) Квант сандарын жақсы түсіну үшін «Кластер» әдісі.

1. Тақта немесе қағаз бетінің ортасына сөйлем немесе кілт сөзді жазыңыз.

2. Әрі қарай осы тақырыпқа байланысты сөйлем немесе сөзді жазыңыз.

3. Идеяның туындауына қарай олардың арасындағы байланысты сызықша арқылы қосып көрсету керек.

ҚБ тапсырмасы

  1. Магний және темір атомдарының электрондық – графикалық формуласын жазыңдар
  2. Б топшасы (қосымша топша ) элементтерінің элементтерінің электрондарының толу заңдылығын (электрондық конфигурациясы) түсіндір

 

Сабақтың мақсаты мен критерийлеріне қайта айналып келіп, мына кері байланысты ұсынуға болады

  • Мен бүгінгі сабақта ----------------------түсіндім
  • Мен бүгінгі сабақта ----------------------үйрендім
  • Мен бүгінгі сабақ бойынша басқаларға ----------------------көмектесе аламын
  • Мен бүгінгі сабақ бойынша сұрағым бар--

                   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 Атом – затты құрайтын бөлшек. Олар тірі ағзалардан бастап жасанды пластиктерге дейін, қатты металдардан көзге көрінбейтін газдарға дейін кез-келген заттың құрамында болады. Атом өте кішкентай, құм қиыршығынан да әлдеқайда кіші болады. Құм қиыршығындағы атом саны шамамен 1 000 000 000 000 000 000 000 немесе 1021 , әлемдегі адамның жалпы санынан миллион миллион есе көп.Атом – затты құрайтын бөлшек. Олар тірі ағзалардан бастап жасанды пластиктерге дейін, қатты металдардан көзге көрінбейтін газдарға дейін кез-келген заттың құрамында болады. Атом өте кішкентай, құм қиыршығынан да әлдеқайда кіші болады. Құм қиыршығындағы атом саны шамамен 1 000 000 000 000 000 000 000 немесе 1021 , әлемдегі адамның жалпы санынан миллион миллион есе көп.

https://twig-bilim.kz/kz/learning-materials/atoms-and-bonding-atoms   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Бейнежазба квант сандары, электрондық қабаттардың құрылысы: https://www.youtube.com/watch?v=lVlDV-nLLNA

Тақырып бойынша сабақ жоспары:

http://festival.1september.ru/articles/559761/

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Саралау – оқушыларға қалай  көбірек қолдау көрсетуді  жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?

Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?

Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы

 

Саралау іріктелген тапсырмалар, нақты бір оқушыдан күтілетін нәтижелер, оқушыға дербес қолдау көрсету, оқу материалдары мен ресурстарын оқушылардың жеке қабілеттерін есепке ала отырып іріктеу (Гарднердің жиындық зият теориясы) түрінде болуы мүмкін.

Саралау уақытты ұтымды пайдалануды есепке ала отырып, сабақтың кез-келген кезеңінде қолданыла алады

Бұл бөлімде оқушылардың сабақ барысында үйренгенін бағалау үшін қолданатын әдіс-тәсілдеріңізді жазасыз

Денсаулық сақтау технологиялары.

Сергіту сәттері мен белсенді  іс-әрекет түрлері.

Осы сабақта қолданылатын Қауіпсіздік техникасы ережелерінің тармақтары  

 

Сабақ бойынша рефлексия

 

Сабақ мақсаттары/оқу мақсаттары дұрыс қойылған ба? Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткізді ме?

Жеткізбесе, неліктен?

Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?

Сабақтың уақыттық кезеңдері сақталды ма?

Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?

Бұл бөлімді сабақ туралы өз пікіріңізді білдіру үшін пайдаланыңыз. Өз сабағыңыз туралы сол жақ бағанда берілген сұрақтарға жауап беріңіз. 

 

Жалпы баға

Сабақтың жақсы өткен екі аспектісі (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?

1:

 

2:

Сабақты жақсартуға не ықпал ете алады (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?

1:

 

2:

Сабақ барысында сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістік/қиындықтары туралы нені білдім, келесі сабақтарда неге көңіл бөлу қажет?

 

 Қосымша №1     Еске салыңыз:

Топ нөмірі негізгі топша элементтері үшін сыртқы энергетикалық деңгейдегі электрон санына тең (валенттілік электрондар саны), сонымен қатар топ нөмірі химиялық элементтің жоғарғы тотығу дәрежесін көрсетеді.

Период нөмірі электрондар орналасқан энергетикалық деңгей санына тең.

 

Информация о публикации
Загружено: 4 июля
Просмотров: 94
Скачиваний: 0
Битабарова Хадиша Исабековна
Химия, 10 класс, Уроки
Скачать материал